Tarihsel TKP ve Saygun

Tarihsel TKP’nin 1946 yılında, Ankara’da, Zeki Baştımar’ın denetim ve gözetiminde çıkardığı SÖZ dergisi, 15 Mayıs-1 Aralık arasında toplam 7 sayı yayımlanmış, dönemin CHP iktidarının, aynı yıl içinde, sosyalist parti, sendika ve yayınları yasaklama kararı üzerine, kapanmak zorunda kalmıştır.

Derginin 15 Haziran 1946 tarihli 3. sayısında yer alan, Saygun ve Yunus Emre Oratoryosu konulu yazı, birkaç açıdan önem taşıyor:

a) Sovyet modelinin ciddi etkisini taşıyan Laik Cumhuriyet’in “Müzik Devrimi”nin tarihsel önem ve içeriğini çok iyi kavramış olan tarihsel TKP’nin, bu devrimi açık ve yüksek sesle savunuyor oluşunu gösteriyor.

b) Tarihsel TKP’nin, “ulusal çoksesli müzik” alanında olup bitenleri yakından izleyip, gerektiğinde eleştirel tutum sergileyebilecek ölçüde ilgi ve bilgi sahibi olduğuna işaret ediyor.

c) Tarihsel TKP’nin klasik Batı müziğine yaklaşırken, tarihselci/nesnel perspektiften uzaklaşmadığını kanıtlıyor.

d) Bu bağlamda, Saygun ve Yunus Emre Oratoryosu’na soldan yapılmış çok anlamlı ve yerinde bir eleştiri niteliği taşıyor.

Yorumsuz olarak verdiğimiz metinde geçen “Karanlıktan Işığa”, Saygun’un 1941 yılında, Behçet Kemal Çağlar’ın Karanlıktan Aydınlığa başlıklı şiiri üzerine bestelediği, Eski Üslupta Kantat’a göndermedir. “Mezamir” sözcüğüyse, makam ile okunan Zebur sureleri anlamındadır.