Tarihsel TKP ve Kubilay

Geçtiğimiz hafta, Kubilay’ın 95. ölüm yıldönümüydü.  

Türkiye Komünist Partisi’nin gençlik örgütü olan İstanbul Yüksek Tahsil Gençlik Derneği’nin (İYTGD) yayın organı Hür Gençlik, 1949-1950 yılları arasında 10 ve bir de 13 Mayıs 1950 tarihli, Nâzım Hikmet’in affı kampanyası kapsamında hazırlanan özel sayı olmak üzere toplam 11 sayı çıkmıştır. 5 Ağustos 1950 tarihli 10. sayıdan sonra, 9 Ocak 1951 tarihinde yayımlanan Kubilay özel sayısı, derginin son sayısıdır.

1950 Mayıs’ında, demokrasi, özgürlük vaatleriyle iktidara gelen Demokrat Parti (DP), kısa sürede gerçek kimliğini göstermiş, TKP’den başlamak üzere, ilerici/sol düşünce ve harekete yönelik baskı siyasetini her geçen gün arttırmıştır. Bu sürecin koşutu olan İslamcı/gerici akımların önünün açılması, II. Dünya Savaşı sonrasında, Türk dış politikasında yaşanan ABD-İngiltere yanlısı eksen kaymasının sonucudur.

Hür Gençlik’in Kubilay özel sayısı, TKP’nin bu konudaki duyarlılığının çok açık bir göstergesidir. Kubilay’ın İslamcı gericiler tarafından 23 Aralık 1930 günü katledilişinin 20. yıldönümü için hazırlanan bu sayının ancak 18 gün sonra, 9 Ocak’da çıkabilmesinin tek nedeniyse, matbaanın “teknik arıza” gerekçesiyle, basımı durdurmuş olması, başvurulan diğer matbaaların da basmaktan çekinmesidir. Artık rüzgâr tersine dönmüş, İslamcı gericilik hükümet eliyle meşrulaşma yoluna girmiştir.

İş bu kadarla kalmamış, İYTGD yöneticilerinin 23 Aralık günü, yürüyüş ile birlikte, Taksim anıtına çelenk koyma talebi de valilik tarafından reddedilmiştir. Bitmemiş; aynı gün, anma toplantısı düzenlemek için başvurulan Halkevlerinin hiçbiri salon vermeyi kabul etmemiştir. Sonunda, toplantı dernek lokalinde yapılmak zorunda kalmıştır.

Unutmamalı ki, bu tarihte, Halkevleri henüz CHP’den alınmış değildir. Nitekim İYTGD başkanının konuyla ilgili demecinde, “23 Aralık 1950 cumartesi günü, Kubilay’ı hiçbir teşekkül anmadı. İrticanın yeniden hortladığı şu günlerde onun ismini unutturmak yolundaki gayretler, aydın gençliğin gözünden kaçmadı… Kubilay’ı unutturmak isteyen zihniyet, onu anmak ve duyurmak isteyen bizlerin karşısına çıktı.” denmektedir.

75 yıl sonra… Tarihsel TKP’nin savaşımına ve o duyarlılığa saygı ve özlemle…