Yüksek sanatta “fon” gölgesi: Batuhan Mumcu ve Fecir Alptekin
Yüksek sanat ve kurumları üzerinde belirleyici etki sahibi olan Batuhan Mumcu ve Fecir Alptekin adlarının fon skandalıyla anılması, yüksek sanata gölge düşürür niteliktedir.

MELİS GÖNENÇ
İslamcılar için “yüksek sanat” kavramı, kurumlarıyla birlikte, Laik Cumhuriyet’in hastalıklarından biridir. Başta opera, bale, senfonik müzik olmak üzere, ortadan kaldırılmalıdırlar. TÜSAK ile yapmayı denediler. Tarihsel güçlerinin yetmediğini görünce, doğrudan kapatmak yerine, yozlaştırmak yoluyla başkalaştırıp, “yüksek” sıfatını kaybetmesini hedeflediler. Çok da başarısız sayılmazlar. Sanatsal, yönetsel ve etik düzlemde üç ayaklı yıkım projesi her geçen gün daha da derine iniyor.
Son haftalarda ortaya çıkan fon skandalı, toplumsal ve siyasal çürümenin çok tipik bir göstergesi olarak, ne yazık ki, bir ucuyla da yüksek sanat ve kurumlarına dokunmaktadır.
2018 yılında uygulamaya giren Saray rejimi, kamu yönetimini altüst etmiş durumda. Dağınıklık iki yönlü: Neredeyse her kamu hizmetinin bir bakanlık, bir de Saray ayağı oluştuğu için, kimin hangi yetkiyle donatıldığı, nasıl bir hiyerarşik düzende çalışıldığı belli değil. Öte yandan, kamu hizmeti ve kurumlarıyla, özel sektör alanı hiçbir ciddi sınır ve yaptırıma tabi olmaksızın iç içe geçirildiğinden, beklenebileceği üzere, her kademede büyük çaplı yolsuzluklara kapı açılıyor. Fon soygunu bunlardan biridir.
Saray rejiminde, kamusal nitelik taşıyan yüksek sanat kurumlarının da, deyim yerindeyse, iki amiri var: Genel müdürler, büyük oranda, yalnızca emir alıp uygulayan “maslahatgüzar”lar konumuna indirgendiği için, kurumların bağlandığı bakan yardımcılarından biri ile Cumhurbaşkanı başdanışmanlardan veya Cumhurbaşkanlığı Kültür ve Sanat Politikaları Kurulu’nda yer alanlardan biri. Kim kimin üzerinde, sorusunun şu ana kadar inandırıcı bir yanıtı bulunabilmiş değil. Ancak, somut olarak ortaya çıkmış bir gerçek var: Yüksek sanat ve kurumlarına bakan her iki isim de fon skandalıyla anılıyor.
Batuhan Mumcu ve Fecir Alptekin
Batuhan Mumcu 31 Ağustos 2026’ya kadar, yüksek sanat kurumlarının amiri konumundaki bakan yardımcısıydı. Adı yıllardır, başta borsa, bir dizi yolsuzluk olayıyla anılan bir kamu görevlisidir. Tam bir liyakatsizlik abidesi; değil yüksek sanat ve kurumlarıyla ilgili kararlar veya doktora tezi yazıp, “Dr.” payesi almak, hırdavat dükkânına tezgâhtar olarak bile alınırken iki defa düşünülmesi gereken biridir. “Kültür” ile ilişkisini, bu alandaki cehaletini, o konuma nasıl geldiğini ve sonuçta yüksek sanattaki çürümede oynadığı etkin rolü ayrıntılı biçimde yazmıştık.
Sonuncusu yirmi gün önce olmak üzere, her defasında şikâyette bulundu ve ifade vermeye gittik.
Liyakat yoksunu kişilerin birçoğunda görüldüğü gibi, o da, suçsuzluk zırhı taşıdığına inanarak, şımardıkça şımardı, arsızlaştıkça arsızlaştı, ülkenin zenginler listesinde yer alma hırsı o derece gem tutmaz hale geldi ki, sonunda Saray da dayanamadı ve 31 Ağustos’ta cezasını kesti; yalnızca Kültür ve Turizm Bakanlığı bünyesinden çıkarılmadı, bir başka bakanlığa, Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı’na, konumunu düşürerek sürüldü. Bakan yardımcılığından, başka bir bakan yardımcısına bağlı Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu (BTK) Kurulu’na sıradan üye yapıldı. Birkaç gündür, yönetsel bir kararla, orada da açığa alındığı bilgisi basına yansımış durumda.
Neden mi?
Eşi Neslihan Mumcu fon skandalının tam göbeğinde. Fon soygununun üç büyük yatırım şirketi var: Tera, Bulls ve Lydia. Bunlar aynı zamanda holding. Neslihan Mumcu yalnız Bulls’un ortağı ve yönetim kurulu üyesi değil, Lydia’nın da ortağı. Her iki kurumun finansal etkinliklerine yasak getirildiği gibi, yöneticilerinin mal varlıklarına tedbir kondu ve tutuklandılar. Neslihan Mumcu’nun da mal varlığı 7 Kasım itibariyle donduruldu. Sorguya çağrılması uzun sürmez. Sonrası belli.
Böylece, Batuhan Mumcu ile ilgili yıllardır ileri sürülen savlar, başta borsa spekülasyonu yoluyla aşırı zenginleşme, ete kemiğe bürünmeye başlamış oldu. Bakalım Saray nereye kadar gidilmesine olanak tanıyacak.
İşte, bu ülkenin yüksek sanat ve kurumları üzerinde yıllarca söz sahibi olan ilk kişi böyle biri.
Fecir Alptekin sorunu
Fecir Alptekin’i tanımlayacak ilk sözcük “sorun” olmalıdır. Gerçekten de sorundur. Açalım:
2018 yılında (Temmuz), Erdoğan’a kültür alanında başdanışman olarak atanıyor. Birkaç ay sonra da (Aralık), bu sıfatıyla, yani, kültür konusundaki donanım ve yetkinliği dikkate alınarak, Cumhurbaşkanlığı Kültür ve Sanat Politikaları Kurulu’na üye yapılıyor. O zamandan beri bu kurulun üyesi.
İlk sorun: Saray’da bu görevi üstlenmeden önce, ülkenin kültür-sanat dünyasının neresinde bulunuyordu?
Bilebildiğimiz kadarıyla hiçbir yerinde; ilaç şirketi Novartis, TÜSİAD, Türk Reklam Ajansları Derneği, Memorial Sağlık Grubu ve son olarak da Turkuvaz Medya (Sabah/ATV vb.) “kurumsal İletişim başkanlığı” türü yer ve işleri kültür-sanat alanının parçası olarak görmediğiniz sürece, gerçekten de hiçbir yerinde.
İkinci sorun: Kültür-sanatın özellikle hangi alanında görünür oluyor?
Yüksek sanat alanında; yazılı, görsel ve kendisininki dahil sosyal medyaya baktığınızda, özellikle CSO, DOB ve buradaki bazı sanatçılar, yöneticiler ile yakınlığı söz konusu. Ancak yüksek sanat konusunda herhangi bir takdir kullanabilecek donanıma sahip olmadığı da ortada.

Üçüncü sorun: Yüksek sanat ve kurumlarının Saray’daki amiri o mu?
Öyle görünüyor. Çünkü o kurulda ve o başdanışmanlar arasında, yüksek sanat ile ilişkilendirilebilecek hiç kimse yok. Ancak Alptekin’in bu konudaki bagajı o kadar hafif ki, yüksek sanat konusunda Saray’da oluşup kararlara dönüşen iradenin salt aktarıcısı mı, yoksa oluşturucusu da mı sorusu meşru hale geliyor. Aktarıcısıysa, oluşturucusu/oluşturucuları kim(ler)? Örneğin, Sinan operası faciasında yalnızca onu görmüştük. (Operada İslamcı Gölge: Sinan (2021), Düşüngü Yayınevi, 2025) Öte yandan, bir şeyler kapmak isteyen herkesin ona ulaşmaya çalıştığına bakılırsa, amir gibi de duruyor. Unutmamalı ki, Batuhan Mumcu da yüksek sanatların bakanlıktaki amiriydi. Yani, bu işte amirlik edebilmek için, anlamak/bilmek koşulu, liyakat ölçütleri arasında yer almıyor.
Dördüncü sorun: Fecir Alptekin kamu kurumunda tam zamanlı çalışan bir görevli mi, değil mi?
Belli değil. Belli olan, çok yerden maaşlı biri oluşu. O yerlerden biri de, 10 Kasım 2025 tarihinde atandığı, fon soygununun amiral gemisi Tera Yatırım Menkul Değerler A. Ş.’nin “bağımsız” yönetim kurulu üyeliğiydi. Yanı sıra, bu kuruluşta, Kurumsal Yönetim Komitesi Başkanı ve Denetim ile Riskin Erken Saptanması Komiteleri üyesiydi.
İlgili mevzuata göre, “bağımsız” üye ve diğer üç komitenin görevleri şöyle:
Şirketin muhasebe ve finansal raporlarının gerçeği yansıtıp yansıtmadığını incelemek, dış denetim kuruluşlarının seçimini yapmak, şirketin iç denetim sisteminin çalışıp çalışmadığını kontrol etmek, şirketin varlığını, gelişmesini ve devamını tehlikeye düşürebilecek finansal, hukuki veya operasyonel riskleri önceden saptayıp, yönetim kuruluna sunmak, şirketin SPK kurallarına uyup uymadığını, yatırımcı haklarının korunup korunmadığını denetlemek.
Saray’ın kültür başdanışmanı, Kültür ve Sanat Politikalar Kurulu üyesi, yüksek sanat alanındaki tek muhatap Fecir Alptekin, işte bu işleri yapmak için Tera’ya yerleştiriliyor. Ne de olsa, üstesinden kolaylıkla gelebileceği bir iş.
1 Ocak 2026’da ayrılıyor. Nedeni, Sermaye Piyasası Kurulu’nun (SPK), borsada işlem gören halka açık şirketlerin şeffaf, adil, hesap verebilir ve sorumlu bir şekilde yönetilmesini sağlamak amacıyla çıkardığı, II-17.1 sayılı Kurumsal Yönetim Tebliği’nin ekinde yer alan Kurumsal Yönetim İlkeleri’nin 4. maddesinin 4.3.6. fıkrasında belirtilen “bağımsız” üye ölçütlerinden (ç) bendine sığamaması.
Neymiş o?
Kamu kurum ve kuruluşlarında tam zamanlı çalışanlar o koltuğa atanamazlar.
Neden?
Çünkü halka açık bir şirkette "bağımsız" yönetim kurulu üyesi olarak atanacak kişinin, karar alırken tamamen tarafsız olması, devletin veya kamunun gücünü şirkete bir imtiyaz olarak yansıtmaması veya kamu görevinden ötürü bir çıkar çatışması yaşamaması gerekir.
Mantıklı görünüyor ama neoliberal çılgınlık dönemine pek uymuyor gibi; kamu ile özel olanın koyun koyuna olduğu, aradaki sınır çizgilerinin hepten silikleştiği, kimin elinin kimin kasasında olup, hangisinin hangisini yönettiğinin belli olmadığı, deli paralar kazanılan böyle bir dönemde, esamisi okunur mu?
Okunmamış olacak ki, o Tebliğ’in o ekinin o maddesinin o fıkrasının o bendi 3 Ocak 2014 tarihinde, Fecir Hanım’ın o koltuğa oturtulmasından yaklaşık 11 yıl önce yürürlüğe girdiği halde, koskoca Saray’da bunu bilen çıkmıyor. Yoksa Cumhurbaşkanlığı başdanışmanlığı ve eki olarak Kültür ve Sanat Politikalar Kurulu üyeliği, bir kamu kuruluşu olan Cumhurbaşkanlığında tam zamanlı çalışma sayılmıyor mu?
Fecir Alptekin “sorun”dur, dedik ya…
İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı ve MASAK (Mali Suçları Araştırma Kurulu) tarafından yürütülen incelemeler, Tera’daki usulsüzlüklerin ve olağan dışı finansal hareketlerin, sistematik olarak 2024 yılından itibaren başladığını belirtiyor. Tera Grubu'nun toplam kaynaklarının 2023 sonunda 1,5 milyar TL civarındayken, 2024 sonunda 3,4 milyar TL’ye, 2025 sonunda 11,4 milyar TL’ye ve krizin patladığı Haziran 2026'da ise 26 milyar TL'ye ulaştığı görülüyor.
SPK ve ekonomi yönetiminin ilgili birimleri, 4 Kasım 2025 tarihi itibariyle, riskleri ve usulsüz işlemleri saptayıp, gerekli uyarıları yapıyorlar. İşte tam bu sırada, 10 Kasım 2025’te, Tera’nın “bağımsız” üyesi, hesap uzmanı Kadir Boy istifa ediyor veya ettiriliyor, yerine hızla Fecir Alptekin getiriliyor. Böylece, kritik bir anda, ilgilisinde ve kamuoyunda, Tera’nın arkasında çok güçlü bir siyasal irade ve koruma bulunduğu, fon yönetimlerinin kale kapısı sağlamlığı taşıdığı izlenim ve algısı doğuyor. Avukatının ifadesine göre, Alptekin atandıktan 18 gün sonra, 28 Kasım’da istifa ediyor. Nedense yürürlüğe girişi ve açıklanışı 1 Ocak 2026’da oluyor. Dahası, yerini Fecir Hanım’a bırakan Kadir Bey, 19 Ocak’ta eski koltuğuna geri dönüyor.
Tera’nın temiz kâğıdı aldığı anlaşılınca, kasalar ve cepler dolup taşmaya başlıyor. Kalanını zaten hepimiz günübirlik izlemekteyiz.
430 kişiden fazla şüpheli olduğu, bunlar arasında 214 kişi ve şirketin 100 milyon liradan fazla para kaldırdığı resmi ağızlardan ifade edilmiş durumda. 214’lük liste sır gibi saklanıyor.
Soru şu: 430’luk ya da 214’lük listelerden birinde Fecir Alptekin ya da yakınlarından bir veya birkaçı var mı?
Ya da şu:
O listelerde kendi veya yakınlarının adı bulunmadığı varsayılsa bile, yalnızca Tera gibi büyük ölçekli bir finansal soygun şebekesinde, çok kısa süreliğine de olsa, görev almış oluşu, o çevreler ve etkinliklerinden az veya çok yarar sağlamadığı savını ne ölçüde gerçekçi kılar? Bir kuruşluk çıkar bile elde etmemiş olsa, bunu kanıtlamanın yolu var mıdır?
Veya:
İlgili kurumların merceğine girdiği kritik bir anda, Tera gibi bir şirkette, çok kısa süre de olsa görev almak, o şirket ve finansal operasyonlarına büyük bir siyasal destek imgesi yaratıp, binlerce kişinin fon kapanına girmesine yol açmadığı nasıl kanıtlanabilir? Bunun en azından ahlaki bir faturası olmamalı mıdır?
Başka sorular da var. Yanıtlar ortaya çıkar ya da çıkmaz. Ama çok açık ve tartışmasız olan gerçek şudur: Yalnızca etik açıdan değerlendirildiğinde bile, Fecir Alptekin bulunduğu görevi artık sürdüremez, sürdürememelidir.
İşte, bu ülkenin yüksek sanat ve kurumları üzerinde söz sahibi olan ikinci kişi de böyle biri.
Varın o yüksek sanat ve kurumlarının halini siz düşünün!




Yorumlar